Op deze pagina

De belangrijkste wetten

WaarWetWat ze regelt
NederlandWetboek van Strafrecht, art. 254baSinds 1 juli 2024 strafbaar: zonder toestemming seksueel beeldmateriaal van iemand maken of bezitten (tot 1 jaar) en het openbaar maken (tot 2 jaar), ook als het met AI is gemaakt. Het vroegere art. 139h (“wraakporno”) is vervallen.
NederlandWetboek van Strafrecht, art. 231b, 261, 262, 285b, 285d, 318, 326Geen apart artikel voor deepfakes die niet seksueel zijn. Afhankelijk van de zaak: identiteitsfraude (231b, tot 5 jaar), smaad en laster (261, 262), belaging (285b), doxing (285d, sinds 2024), afdreiging (318, typisch bij sextortion), oplichting (326).
NederlandAuteurswet, art. 21 (portretrecht)Burgerrechtelijke grond om de publicatie van je portret te laten stoppen. De grond die Offlimits het vaakst gebruikt bij platforms.
BelgiëStrafwetboek (sinds 1 september 2026), art. 136 en 137Niet-consensuele verspreiding van seksueel getinte inhoud, ook als de persoon met de opname had ingestemd (niveau 3: meer dan 3 tot 5 jaar). Voor deepfakes van volwassenen is de wet nog in beweging.
BelgiëStrafwetboek, art. 237, 238, 240, 462, 464 en 468Belaging (nu ook door één ernstige handeling), laster, aanmatiging van een naam, afpersing (sextortion). Feiten van vóór 1 september 2026 worden beoordeeld volgens het oude wetboek.
Europese UnieDigitaledienstenverordening (DSA)Hostingdiensten moeten een meldprocedure voor illegale inhoud bieden en meldingen zorgvuldig behandelen. Onlineplatforms (behalve micro- en kleine ondernemingen) moeten een interne klachtenprocedure tegen hun beslissingen aanbieden. Toezicht: de ACM in Nederland, het BIPT in België.
Europese UnieAI-verordening (AI Act), art. 50Sinds 2 augustus 2026 moeten met AI gemaakte of gemanipuleerde deepfakes als zodanig worden aangeduid.
Europese UnieRichtlijn (EU) 2024/1385Verplicht de lidstaten om het maken en verspreiden van seksuele deepfakes zonder toestemming strafbaar te stellen, uiterlijk op 14 juni 2027.
Europese UnieAVGJe kunt de verwijdering van onrechtmatig verwerkte gegevens vragen, en het verwijderen van zoekresultaten over jou.

In november 2023 veroordeelde de rechtbank Amsterdam de maker van een pornografische deepfake van presentatrice Welmoed Sijtsma tot een voorwaardelijke taakstraf van 180 uur. De rechtbank oordeelde dat een deepfake die echt lijkt, onder het toenmalige art. 139h viel. Afhankelijk van de zaak kunnen nog andere feiten meespelen, zoals een inbreuk op het auteursrecht.

De regels van platforms gaan verder

Ook waar de wet zwijgt, doen de regels van de platforms dat niet. Meta, TikTok, YouTube, X, Reddit en Google verbieden intieme beelden zonder toestemming, en de meeste ook het zich voordoen als iemand anders en misleidende synthetische media. Een melding met de juiste regel en bewijs is vaak sneller dan elke rechter.

Je mogelijkheden

  1. Melden bij het platform of het hostingbedrijf, en bij een weigering de interne klachtenprocedure gebruiken.
  2. De wettelijke wegen gebruiken: een melding volgens de DSA, daarna een klacht via ConsuWijzer (ACM) in Nederland of bij het BIPT (complaintdsa@bipt.be) in België.
  3. Zoekmachines vragen de pagina's uit hun resultaten te halen.
  4. Aangifte doen en zo nodig met een advocaat juridische stappen zetten (ook in kort geding).

Algemene informatie, geen juridisch advies. Wetten verschillen van land tot land: voor advies over jouw situatie kun je terecht bij een advocaat bij jou in de buurt.

Je hoeft dit niet alleen te doen

Elke dag controleren geautomatiseerde zoekopdrachten je naam, je gebruikersnamen of je merk. Elke week doet ons team een volledige check-up van je online aanwezigheid (met het Persoonlijk Schild: bij de start, daarna elke maand). Wat we vinden, melden we dezelfde dag en volgen we op tot er een antwoord is. Vaste prijs, onbeperkte meldingen met het Online Schild.

Liever uit handen geven? Zo kunnen wij een deepfake laten verwijderen.

Prijzen bekijken

Veelgestelde vragen

Is een deepfake als grap strafbaar?
Dat hangt van de zaak af. Een duidelijke parodie of een duidelijke AI-aanduiding kan de beoordeling bij gewone deepfakes veranderen. Seksuele deepfakes van echte personen zonder toestemming vallen in Nederland onder art. 254ba Wetboek van Strafrecht, hoe ze ook zijn aangeduid.
Kan ik een schadevergoeding krijgen?
Vaak wel: slachtoffers kunnen meestal via de burgerlijke rechter een schadevergoeding eisen, soms ook in het strafproces. Een advocaat kan je adviseren.
Hebben platforms een termijn om te verwijderen?
De DSA vraagt een snelle en zorgvuldige behandeling, maar geen vaste termijn voor alle inhoud. In de praktijk hangt de duur af van het platform en van de ernst van de inhoud.

Bronnen

  1. Wetboek van Strafrecht (Nederland), wetten.overheid.nl
  2. Aanhangsel Handelingen Tweede Kamer, ah-tk-20252026-1351 (art. 254ba en AI-materiaal)
  3. NOS, uitspraak in de zaak Welmoed Sijtsma
  4. Strafwetboek van 29 februari 2024 (België), etaamb
  5. Orde van Vlaamse Balies, inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek op 1 september 2026
  6. ICT Rechtswijzer, online seksuele misdrijven
  7. Verordening (EU) 2022/2065, digitaledienstenverordening, EUR-Lex
  8. Verordening (EU) 2024/1689, AI-verordening, EUR-Lex
  9. Richtlijn (EU) 2024/1385, EUR-Lex
  10. Verordening (EU) 2016/679, AVG, EUR-Lex