Nep-account op WhatsApp met jouw naam en foto: wat nu?

1. Zo werkt de truc "Hoi mam, hoi pap"

Het scenario is bijna altijd hetzelfde:

1. Een eerste bericht komt per sms of rechtstreeks via WhatsApp van een onbekend nummer: telefoon kapot, kwijt of gestolen, "dit is mijn nieuwe nummer".
2. Op WhatsApp toont het account jouw profielfoto en je naam, gekopieerd van je account of van sociale netwerken. Juist dat maakt het bericht geloofwaardig.
3. Na wat gewone berichtjes volgt het verzoek: een rekening die "vandaag nog" betaald moet worden, een overschrijving die "met de nieuwe telefoon niet lukt in de bankapp".
4. Nieuwere variant: een spraakbericht dat klinkt als jij (zie deel 7).

Vaak sturen oplichters willekeurige nummers een bericht. Komt je echte foto bij je echte familie terecht, dan zijn je gegevens ergens verzameld: een openbare vriendenlijst, een zichtbaar telefoonnummer of een contact van wie het adresboek is uitgelekt.

2. Waarschuw eerst je contacten

Dat voorkomt meer schade dan wat ook, nog voor het account is geblokkeerd.

1. Stuur een kort bericht vanaf je echte nummer naar familie en vrienden, eerst naar oudere familieleden, en plaats het als WhatsApp-status en op je netwerken: "Let op: een nep-account op WhatsApp gebruikt mijn foto en mijn naam, nummer +XX XXX. Dat ben ik niet. Niet antwoorden, nooit geld of codes sturen, het nummer in WhatsApp melden."
2. Spreek een regel af: elk verzoek om geld via een bericht wordt gecontroleerd door te bellen naar het oude, bekende nummer.
3. Spreek een familiecodewoord af dat je bij twijfel vraagt, zeker als je stem openbaar te horen is (video's, podcasts).
4. Verzamel schermafbeeldingen van wie benaderd is: volledig nummer, profielfoto, berichten, datum. Noteer wie er contact kreeg.

3. Het nummer laten blokkeren: melden bij WhatsApp

De meest doeltreffende melding komt niet van jou, maar van de mensen die de berichten kregen: WhatsApp bekijkt het gemelde gesprek.

1. Bericht van een onbekend nummer: WhatsApp toont bovenaan het gesprek opties om te blokkeren en te melden. Vraag je contacten op Melden te tikken en daarna te blokkeren.
2. Bestaand gesprek: open het gesprek, tik bovenaan op de naam of het nummer, scrol naar beneden en kies Melden. Volgens WhatsApp ontvangt de dienst dan de laatste berichten die dit nummer naar de melder stuurde, en informatie over het account.
3. Meerdere meldingen helpen: één kan volstaan, maar meldingen van verschillende mensen over hetzelfde nummer maken het patroon duidelijk.
4. Zelf schrijf je de support van WhatsApp aan via Help in de instellingen van de app, met het nepnummer, schermafbeeldingen en een duidelijke zin: "Dit account gebruikt mijn foto en mijn naam om mijn contacten om geld te vragen."
5. Stuur het nepnummer geen bericht om het aan te spreken: dat bevestigt alleen dat jouw nummer actief is.

Of het nummer wordt geblokkeerd, beslist alleen WhatsApp, en je krijgt geen terugkoppeling. Nummers worden vaak snel geblokkeerd, maar de oplichters wisselen ze net zo snel. De waarschuwing blijft je belangrijkste bescherming.

Komen de berichten van je eigen nummer, dan is het geen nep-account: je WhatsApp-account is overgenomen, meestal nadat iemand je verificatiecode heeft gekregen. Installeer WhatsApp opnieuw, registreer je nummer opnieuw met de sms-code en zet verificatie in twee stappen aan. Onze gids identiteitsfraude: wat nu? legt het verschil uit tussen een gehackt en een nagemaakt account.

4. Beperk wat oplichters kunnen kopiëren

1. Profielfoto: kies in WhatsApp bij Instellingen > Privacy > Profielfoto "Mijn contacten" (of sluit bepaalde contacten uit). Doe hetzelfde voor "Info" en "Laatst gezien".
2. Verificatie in twee stappen: Instellingen > Account > Verificatie in twee stappen. Die beschermt je echte account tegen overname.
3. Geef nooit de 6-cijferige sms-code van WhatsApp door, ook niet aan "een vriend" die zegt dat hij hem per ongeluk naar jou heeft gestuurd.
4. Je sociale netwerken: de foto komt vaak van Instagram of Facebook, en een openbare vriendenlijst laat zien wie je kunt benaderen. Is er daar ook een nep-account, gebruik dan onze gidsen voor Instagram en Facebook.

5. De oplichting melden en aangifte doen

Nederland

1. Doe aangifte bij de politie, online of op het bureau (geen spoed: 0900-8844). Jij doet aangifte van het misbruik van je identiteit, wie betaald heeft van de oplichting.
2. Meld de fraude bij de Fraudehelpdesk (088-786 7372), die meldingen van alle vormen van fraude aanneemt, van particulieren en bedrijven.

België

1. Doe aangifte bij de politie van je zone. In een noodsituatie bel je 112, voor dringende politiehulp 101.
2. Stuur verdachte berichten door naar verdacht@safeonweb.be, het adres van Safeonweb.

6. Als iemand al betaald heeft

1. Meteen de bank bellen. Hoe sneller, hoe groter de kans dat een overschrijving nog kan worden tegengehouden of teruggevorderd. Bij kaart- of rekeninggegevens: laten blokkeren, in België ook via Card Stop (078 170 170).
2. Alle berichten bewaren, het nummer en de gegevens van de overschrijving. Niets wissen.
3. Aangifte doen (deel 5) en de bank het nummer van de aangifte doorgeven.
4. Pas op voor "geld-terug-diensten" die tegen betaling hulp beloven: dat is de volgende oplichting.
5. Steun zoeken: in Nederland helpt Slachtofferhulp Nederland gratis (0900-0101).

7. Een spraakbericht met jouw stem

Sommige oplichters sturen een spraakbericht om twijfels weg te nemen. Volgens een studie van McAfee volstaat 3 seconden audio voor een stemkloon met 85% overeenkomst, een openbare video kan dus genoeg zijn. Zeg tegen je familie: een spraakbericht "van jou" bewijst niets, alleen terugbellen naar je bekende nummer telt. Duikt je gekloonde stem ook op in video's of berichten, lees dan onze gids stem gekloond met AI.

8. Wat de wet zegt

De gebruiksvoorwaarden van WhatsApp verbieden misleiding over je identiteit en oplichting, daarom kan een melding tot een blokkering leiden zonder rechter. In Nederland kan het gebruiken van de identificerende gegevens van iemand anders strafbaar zijn als identiteitsfraude (art. 231b Wetboek van Strafrecht), en wie onder een valse naam geld weet los te krijgen, kan zich schuldig maken aan oplichting (art. 326 Sr). Het gebruik van je foto zonder toestemming kan je portretrecht schenden (art. 21 Auteurswet). In België bestraft het nieuwe Strafwetboek, van kracht sinds 1 september 2026, onder meer de aanmatiging van een naam (art. 462) en oplichting. Deze pagina is algemene informatie en geen juridisch advies: voor jouw situatie spreek je met een advocaat.