Uw online cursus is illegaal gekopieerd en wordt doorverkocht: wat te doen?

1. Wat is uw situatie?

De meldformulieren van de sociale netwerken en van YouTube vindt u per platform op onze pagina auteursrechtinbreuk melden.

2. Bewijs dat de cursus van u is

Bij elke melding moet u aantonen dat u de maker bent. Stel daarom één keer een map samen die u bij elke kopie opnieuw gebruikt.

1. Uw bronbestanden: ruwe opnames, montageprojecten, video-exports, slides en pdf's in het werkformaat. Ze dragen een aanmaakdatum. Bewaar ze ongewijzigd op twee plaatsen.
2. Uw publicatiedata: wanneer elke module online kwam op uw cursusplatform, uw verkooppagina, de lanceringsmail aan uw lijst, aankondigingen op uw kanalen. Een verkooppagina die in een webarchief is bewaard (bijvoorbeeld in de Wayback Machine, web.archive.org) levert ook een datum op.
3. Uw facturen: het abonnement op het platform waar uw cursus staat, opnames, montage of vormgeving, de eerste betalingen van uw klanten. Ze dateren de cursus en tonen dat u hem hebt geproduceerd.

Documenteer daarna elke kopie: exact adres (URL), schermafbeelding met datum, gevraagde prijs, naam of pseudoniem van de verkoper, getoonde betaalmiddelen, aantal leden van een kanaal. Download de illegale kopieën niet: zulke bestanden bevatten soms malware. Meer hierover: bewijs bewaren voor een melding.

3. De kopieën vinden

Google-zoekopdracht op de exacte titel. Aanhalingstekens dwingen een exacte overeenkomst af. Combineer de titel van de cursus met de woorden die piraten gebruiken:

• "Exacte cursustitel" telegram
• "Exacte cursustitel" gratis of download
• "Exacte cursustitel" mega of drive
• "Uw naam" cursus gratis
• "Exacte cursustitel" -site:uw-website.nl (het minteken sluit uw eigen website uit)

Een unieke zin uit uw materiaal. Kopieer een typische zin uit uw pdf of uit een videoscript en zoek die tussen aanhalingstekens. Zo vindt u concurrenten die uw teksten hebben overgenomen. Met filetype:pdf zoekt u alleen naar pdf's.

Zoeken met de afbeelding van uw cursus. Piraten nemen vaak uw omslagbeeld over. Gebruik bij Google de zoekfunctie met een afbeelding (Google Lens) en upload de afbeelding, of klik in Chrome met de rechtermuisknop op de afbeelding en kies zoeken met Google Lens.

In Telegram. De zoekbalk van de app vindt meestal openbare kanalen en groepen: typ de titel van de cursus en uw naam.

Uw klanten. Veel leaks worden door kopers gemeld. Geef hun daarvoor een e-mailadres en stel een Google Alert in op de titel van de cursus (google.com/alerts).

Houd een eenvoudige lijst bij: URL, datum, soort (website, bestandslink, kanaal), bij wie gemeld, antwoord. U hebt die nodig om op te volgen en, als het verder gaat, voor een advocaat.

4. Elke kopie laten verwijderen: website, bestanden, host

Een pagina met “gratis cursussen” bevat zelden de video's zelf, maar linkt naar bestanden die ergens anders staan. Vaak zijn er daarom drie aanspreekpunten.

1. De website of het platform dat de kopie toont. Zoek onderaan de pagina naar “DMCA”, “Copyright”, “Auteursrecht” of “Illegale inhoud melden”. Voor sociale netwerken en YouTube staan de formulieren op onze pagina auteursrechtinbreuk melden.
2. De dienst die de bestanden opslaat. Meld elke link naar Mega, Drive of andere diensten daar, meestal via een pagina “Copyright” of “Takedown”. Is de link verwijderd, dan heeft de downloadpagina geen nut meer, ook al blijft ze online.
3. De host van de website, als de site niet reageert. De registratiegegevens van het domein (ICANN Lookup, lookup.icann.org) noemen de registrar en soms de host. Draait de site via Cloudflare, gebruik dan het misbruikformulier van Cloudflare (abuse.cloudflare.com): Cloudflare host de inhoud niet, maar stuurt de klacht door naar de beheerder van de site en diens host.

Welk soort melding?

• Dienst die in de EU gevestigd of actief is: melding volgens art. 16 DSA. De digitaledienstenverordening verplicht hosts een meldprocedure aan te bieden en meldingen zorgvuldig te behandelen. Een volledige melding bevat: een uitleg waarom de inhoud illegaal is (hier: uw cursus wordt zonder toestemming verveelvoudigd), de exacte URL van elke kopie, uw naam en uw e-mailadres, en een verklaring dat u de gegevens te goeder trouw verstrekt.
• Amerikaanse dienst: DMCA-notice. Het Amerikaanse recht (17 U.S.C. § 512) vraagt uw handtekening (in een onlineformulier volstaat meestal uw getypte naam), de aanduiding van het werk (link naar uw verkooppagina), de URL van elke kopie, uw contactgegevens, een verklaring van goede trouw en een verklaring dat de gegevens juist zijn, “under penalty of perjury”. Vermeldt een site geen contact, dan houdt het US Copyright Office een openbaar register bij van de aangewezen ontvangers van zulke meldingen.

Onze voorbeeldbrief voor een verwijderverzoek geeft u de formuleringen (sjabloon 1 volgens de DSA, sjabloon 2 als DMCA-notice in het Engels). Eén melding kan alle kopieën op dezelfde website opsommen.

Voordat u verstuurt. Uw contactgegevens kunnen worden doorgegeven aan de persoon die u meldt, en Google kan ontvangen meldingen doorsturen naar het project Lumen, dat ze publiceert nadat bepaalde persoonsgegevens zijn verwijderd. Gebruik een zakelijk e-mailadres. De gemelde persoon kan een tegenmelding (counter notice) indienen; de inhoud kan dan weer online komen. Meld alleen uw eigen inhoud: onjuiste verklaringen kunnen u aansprakelijk maken.

5. Telegram: kanalen, openbare groepen en bots

Telegram schrijft: maakt een bot, een kanaal of andere inhoud op zijn openbare platform inbreuk op uw auteursrecht, stuur dan een klacht naar dmca@telegram.org. Zulke verzoeken moeten komen van de rechthebbende of van een gemachtigde vertegenwoordiger.

1. Kopieer de links t.me/… van het kanaal, de groep of de bot en waar mogelijk van elk bericht met uw video's of pdf's.
2. Schrijf naar dmca@telegram.org: stel u voor als maker, beschrijf de cursus met een link naar uw verkooppagina, som de links op en neem de verklaringen over uit het DMCA-sjabloon.
3. Meld daarnaast in de app het kanaal en de berichten via de knop “Melden”.
4. Een bot die uw cursus verkoopt, meldt u op dezelfde manier: het is openbare inhoud.

Telegram verduidelijkt dat privégroepen en privéchats privé blijven tussen hun deelnemers en dat het daarover geen verzoeken behandelt. Gaat het om een privégroep, richt u dan op de openbare pagina's die de uitnodigingslink verspreiden en praat met een advocaat. Meer in onze gids inhoud van Telegram laten verwijderen.

6. De kopieën uit Google laten verwijderen

Ook als de website niet meewerkt, kunt u Google vragen de pagina's wegens auteursrechtinbreuk uit de zoekresultaten te halen. Ga naar de hulppagina van Google om inhoud om juridische redenen te melden, maak een verzoek aan, kies Google Zoeken en daarna auteursrecht, en som de URL's op. Een pagina die uit de zoekresultaten is gehaald, blijft online, maar wie de titel van uw cursus zoekt, vindt haar niet meer. Denk ook aan andere zoekmachines. Meer hierover: Google-zoekresultaat laten verwijderen.

7. De verkoper zijn inkomsten afnemen

Een verkoper van illegale kopieën is afhankelijk van zijn betaaldienst. Noteer de betaalmiddelen op zijn verkooppagina. Een schermafbeelding van de betaalpagina volstaat meestal; u hoeft de kopie niet te kopen.

• PayPal laat houders van intellectuele-eigendomsrechten melden dat PayPal wordt gebruikt voor inbreukmakend materiaal, met een formulier dat naar infringementreport@paypal.com wordt gestuurd. PayPal geeft aan dat het het materiaal dan uit zijn diensten kan verwijderen of het gebruik van zijn diensten kan verbieden.
• Stripe heeft een eigen meldprocedure voor inbreuken op intellectuele eigendom, via een formulier. Stripe vraagt onder meer bewijs dat de verkoper Stripe gebruikt en dat u de verkoper eerst zelf hebt aangesproken. Stripe benadrukt dat het alleen kan beslissen zijn betaaldiensten voort te zetten of stop te zetten: inhoud verwijdert het niet.
• Andere aanbieders: zoek in hun juridische teksten naar “intellectuele eigendom” of “intellectual property”. Laat de verkoper zich in cryptomunten betalen, dan bestaat deze hefboom praktisch niet.

8. Een concurrent heeft uw video's of teksten gekopieerd

Het auteursrecht beschermt de concrete vorm: uw video's, teksten, slides, oefeningen, de manier waarop u uw programma hebt opgebouwd en verwoord. Een idee of methode op zich beschermt het niet. Wie hetzelfde onderwerp met eigen woorden onderwijst, maakt dus niet per se inbreuk op uw auteursrecht. Wie uw video's, pdf's of hele tekstpassages overneemt, wel.

1. Vergelijk uw gedateerde origineel en de kopie, onderdeel per onderdeel.
2. Meld waar de kopie verschijnt: sociaal netwerk, YouTube, cursusplatform (de meeste hebben in hun voorwaarden of hulpcentrum een procedure voor auteursrechtinbreuk), de host van zijn website, daarna Google.
3. Stuur een sommatie als u weet wie het is: beschrijf de gekopieerde passages en geef een termijn voor de verwijdering. Een sommatiebrief van een advocaat heeft vaak meer gewicht.
4. Gaat het door, dan kan een advocaat juridische stappen zetten. Afhankelijk van de zaak komen ook andere grondslagen in aanmerking, zoals oneerlijke concurrentie.

9. De volgende leak moeilijker maken

Niemand kan voorkomen dat iemand zijn scherm filmt, maar u kunt een leak moeilijker en riskanter maken.

• Een watermerk met de naam of het e-mailadres van de koper in video's en pdf's: duikt er een kopie op, dan weet u van welk account ze komt en kunt u de toegang blokkeren. Sommige cursusplatforms bieden dit aan, anders bestaan er tools voor.
• Streamen zonder download en, als uw platform dat toelaat, een beperking van het aantal apparaten of gelijktijdige aanmeldingen.
• Uw algemene voorwaarden: verbied delen en doorverkopen uitdrukkelijk en leg de gevolgen vast (blokkering van de toegang). Een advocaat helpt bij de formulering.
• Uw naam in de inhoud: logo en naam aan het begin van elke video en in de voettekst van de pdf's. Dat bemoeilijkt doorverkoop en vergemakkelijkt het bewijs.
• Regelmatig zoeken met de zoekopdrachten uit stap 3: hoe sneller een kopie verdwijnt, hoe minder ze zich verspreidt.

10. Wat de wet zegt

Algemene informatie, geen juridisch advies.

• Bescherming zonder registratie: in de EU, dus ook in Nederland en België, beschermt het auteursrecht een oorspronkelijk werk automatisch, zonder aanmelding of registratie.
• EU-recht: de digitaledienstenverordening (Verordening (EU) 2022/2065, art. 16) regelt de meldingen aan hosts: een voldoende nauwkeurige en onderbouwde melding brengt de host op de hoogte van de illegale inhoud. De auteursrechtrichtlijn (EU) 2019/790 (art. 17) verplicht grote platforms voor het delen van inhoud om na een voldoende onderbouwde melding snel te handelen.
• Per land: de regels over schadevergoeding en straffen verschillen van land tot land. De meldwegen van de platforms (DSA, DMCA) werken los van waar u woont.

Wanneer naar een advocaat (intellectuele eigendom of mediarecht)? Als de concurrent of verkoper bekend is en u schadevergoeding wilt, als u aanzienlijke omzet misloopt, als u een tegenmelding ontvangt of als een website uw meldingen al weken negeert.